Karadeniz Doğal Hayatı Koruma Derneği, Samsun’da özellikle Saathane ve çevresindeki kaldırımların iş yeri önlerine taşan tezgah, sandalye ve çeşitli eşyalar nedeniyle yayalar açısından giderek zorlaşan bir alana dönüştüğünü savundu. Dernek, esnaf kültürünün kamusal alan hakkıyla çatışmaması gerektiğini belirterek denetim ve duyarlılık çağrısı yaptı.
Karadeniz Doğal Hayatı Koruma Derneği, Samsun’da kent merkezindeki kaldırım kullanımı ve esnaf faaliyetlerine ilişkin kapsamlı bir açıklama yayımladı.
Dernek adına açıklama yapan Bayram Uzunoğlu, özellikle Saathane ve çevresindeki tarihi ticaret akslarında kaldırımların çeşitli ürünler, tezgahlar, sandalyeler ve iş yeri önüne taşan eşyalar nedeniyle daraldığını belirtti.
Uzunoğlu, bu durumun yayaların günlük hareketini zorlaştırdığını savunarak kamusal alanların herkes için erişilebilir tutulması gerektiğini vurguladı.
Saathane çevresindeki kaldırımlar gündeme taşındı
Açıklamada, Samsun’un köklü esnaf kültürüne dikkat çekilirken mevcut uygulamaların bu gelenekle çeliştiği görüşü dile getirildi.
Saathane Meydanı ve çevresindeki esnaf dokusunun kentin sosyal hafızasında önemli bir yere sahip olduğu belirtilirken, komşuluk, usta-çırak ilişkisi ve dayanışma kültürünün korunması gerektiği ifade edildi.
Buna karşılık bazı iş yerlerinin kaldırımlara taşan ürün ve eşyalarının yayaların geçiş alanını daralttığı savunuldu.
“Yayalar araç yoluna inmek zorunda kalıyor”
Dernek açıklamasında özellikle bebek arabası kullanan aileler, yaşlılar ve öğrencilerin daralan kaldırımlar nedeniyle zorlandığı belirtildi.
Bazı noktalarda yayaların araç yoluna inmek zorunda kaldığı ileri sürülerek bunun hem erişilebilirlik hem de trafik güvenliği açısından sorun oluşturduğu ifade edildi.
Açıklamada, “Kaldırımlar esnafın malını sergileme alanı değil, bu şehrin insanlarının ortak yürüyüş yoludur” görüşüne yer verildi.
Esnafa Ahilik kültürü hatırlatması
Karadeniz Doğal Hayatı Koruma Derneği, konuya yalnızca zabıta veya ceza uygulamaları üzerinden yaklaşılmaması gerektiğini savundu.
Açıklamada, Ahilik kültürünün komşuyu gözetme, kul hakkına saygı ve ticarette nezaket anlayışı üzerine kurulu olduğuna dikkat çekilerek esnafın kamusal alan kullanımında da bu anlayışı gözetmesi istendi.
Bayram Uzunoğlu, gerçek esnaflığın yalnızca ticari kazançla değil, yaşanılan kente ve insanlara gösterilen saygıyla da değerlendirilmesi gerektiğini belirtti.
Belediyeye denetim çağrısı
Dernek, kent yöneticilerine de çağrıda bulunarak yaya geçişini engelleyen kaldırım işgallerine karşı kuralların kararlı biçimde uygulanmasını istedi.
İnsanların geçişini engelleyen tezgah, sandalye ve benzeri unsurların kaldırılması gerektiğini belirten Uzunoğlu, çözümün yalnızca denetimle sınırlı kalmaması gerektiğini ifade etti.
Uzunoğlu, “Benim ticaretim başkasının özgürlük alanına müdahale ettiği an değerini kaybeder” anlayışının güçlendirilmesi gerektiğini söyledi.
“Esnaf dükkanında büyüsün, kaldırımlar halkın olsun”
Açıklamanın sonunda Samsun’un tarihi, yerel ürünleri ve esnaf kültürüyle önemli bir şehir kimliğine sahip olduğu vurgulandı.
Dernek, ticari faaliyet ile kamusal kullanım arasında dengenin korunması gerektiğini belirterek şu çağrıyı yaptı:
“Esnaf dükkanının içinde büyüsün, zanaatiyle ve güler yüzüyle var olsun; kaldırımlar ise yayaların, çocukların ve bu şehrin halkının olsun.”
