Samsun’un Bafra ilçesiyle özdeşleşen Bafra Pirinci, Ondokuz Mayıs Üniversitesi öncülüğünde 2019’da başlatılan bilimsel çalışmaların ardından coğrafi işaretle tescillendi. “Mahreç işareti” alan ürün için tarla denemeleri yapıldı, pirinç örnekleri üzerinde toplam 55 fiziksel ve fiziko-kimyasal analiz gerçekleştirildi.
Samsun’un Bafra ilçesinde uzun yıllardır sürdürülen çeltik üretiminin önemli ürünlerinden Bafra Pirinci, coğrafi işaretle tescillenerek yöreyle olan bağı resmiyet kazandı.
Ondokuz Mayıs Üniversitesi (OMÜ) öncülüğünde yürütülen çalışmalar sonucunda Bafra Pirinci, 22 Mayıs 2026 tarihinde 1862 tescil numarasıyla kayıt altına alındı.
Tescille birlikte Bafra’nın geleneksel çeltik üretimiyle özdeşleşen ürününün ayırt edici özellikleri ve yöresel bağlantısı resmi koruma kapsamına alınmış oldu.
Bafra Pirinci için çalışmalar 2019’da başladı
Coğrafi işaret sürecinin bilimsel altyapısı 2019 yılında oluşturulmaya başlandı.
İlk aşamada Bafra’daki çeltik üretiminin geçmişine ilişkin bilimsel kaynaklar incelendi. Ardından 2019-2020 yıllarında tarla denemeleri kurularak ürünün özelliklerinin belirlenmesine yönelik çalışmalar gerçekleştirildi.
Denemelerden elde edilen pirinç örnekleri üzerinde 20 fiziksel ve 35 fiziko-kimyasal olmak üzere toplam 55 analiz yapıldı.
Araştırmalardan elde edilen sonuçların bilimsel raporlaması ise 2021 yılında tamamlandı.
Başvuru 2022’de yapıldı, tescil 2026’da geldi
Bilimsel çalışmaların tamamlanmasının ardından Bafra Pirinci için resmi başvuru süreci başladı.
Bafra Kaymakamlığı tarafından 11 Ekim 2022 tarihinde yapılan coğrafi işaret başvurusu, değerlendirme sürecinin ardından 22 Mayıs 2026’da tescille sonuçlandı.
Böylece 2019’da başlayan çalışmalar yaklaşık yedi yıllık sürecin ardından tamamlanmış oldu.
Bafra Pirinci “mahreç işareti” aldı
Bafra Pirinci’nin coğrafi işaret türü “mahreç işareti” olarak belirlendi.
Mahreç işareti; belirgin bir niteliği, ünü veya diğer özellikleri itibarıyla belirli bir coğrafi alanla özdeşleşen ürünlerin korunmasını sağlıyor.
Bafra Pirinci’nin tescillenmesiyle ürünün Bafra’nın üretim kültürü ve bölgesel özellikleriyle bağlantısı da resmi olarak kayıt altına alındı.
OMÜ’de akademisyen ve öğrenciler birlikte çalıştı
Bafra Pirinci’nin coğrafi işaret süreci, OMÜ Tarımsal Uygulama ve Araştırma Merkezi Müdürü ve Ziraat Fakültesi Tarla Bitkileri Öğretim Üyesi Doç. Dr. Hasan Akay liderliğinde yürütüldü.
Çalışmalarda Prof. Dr. İsmail Sezer, Araş. Gör. Dr. Elif Öztürk Ay, Ziraat Yüksek Mühendisi Murat Can Bahadır ile Ziraat Fakültesi lisans öğrencileri görev aldı.
Akademisyenlerle öğrencilerin birlikte yürüttüğü saha ve laboratuvar çalışmalarında ürünün fiziksel ve fiziko-kimyasal özellikleri bilimsel verilerle ortaya konuldu.
Bafra için tarımsal marka değeri
Coğrafi işaret tescili, Bafra Pirinci’nin üretim özelliklerinin korunmasının yanı sıra ürünün pazarlama ve marka değerinin geliştirilmesi açısından da önem taşıyor.
Tescille birlikte Bafra adıyla pazarlanan pirincin belirlenen ürün özellikleri ve üretim kriterleri doğrultusunda denetlenebilmesinin de önü açılıyor.
Bafra’nın köklü çeltik üretim kültürünü temsil eden ürün böylece Samsun’un coğrafi işaretli tarımsal değerleri arasındaki yerini aldı.
