AK Parti milletvekillerinin hazırladığı fon tasfiyesi düzenlemesinde yatırımcılara hak ettikleri tutara mahsuben kişi başına 1 milyon TL’ye kadar ara ödeme yapılması planlanıyor. Fon varlıklarının tasfiye edilmesi, gönüllü iadeler ile el konulan varlıklardan elde edilen kaynakların yatırımcı zararlarının karşılanmasında kullanılması öngörülüyor.
Sermaye piyasasında tasfiyeye alınan yatırım fonları nedeniyle yüz binlerce yatırımcıyı ilgilendiren yeni düzenleme için çalışmalar sürüyor.
AK Parti milletvekilleri tarafından hazırlanan ve TBMM’ye sunulması planlanan geçici nitelikteki kanun teklifiyle, fon varlıklarının tasfiye edilerek gerçek hak sahiplerine ödeme yapılmasının hukuki çerçevesinin oluşturulması hedefleniyor.
Teklif hazırlığına ilişkin açıklanan ilk bilgilerde düzenlemenin 455 bin 578 yatırımcıyı ilgilendirdiği belirtildi. Daha sonraki resmi değerlendirmelerde ise tasfiye sürecindeki 131 fonda 455 bin 758 tekil yatırımcı bulunduğu açıklandı.
Yatırımcıya 1 milyon TL’ye kadar ara ödeme yapılabilecek
Düzenlemenin en dikkat çeken maddesi, olağanüstü tasfiye kapsamındaki yatırımcılara yapılacak ara ödemeler olacak.
Planlamaya göre yatırımcının nihai alacağına mahsup edilmek üzere kişi başına en fazla 1 milyon TL’ye kadar ara ödeme gerçekleştirilebilecek.
Ancak bu düzenleme her yatırımcıya doğrudan 1 milyon TL ödeneceği anlamına gelmiyor.
Ödenecek tutarın belirlenmesinde yatırımcının net yatırım tutarı ve kesinleşmiş hak ve alacağı esas alınacak. Ara ödeme, kişinin hak ettiği tutarı aşamayacak.
Fonun parası yetmezse oransal dağıtım yapılacak
Tasfiye sırasında ilgili fonda bütün yatırımcıların alacaklarını karşılamaya yetecek miktarda nakit bulunmaması halinde farklı bir yöntem uygulanacak.
Mevcut kaynak, hak sahipleri arasında payları ve alacakları dikkate alınarak oransal biçimde dağıtılacak.
Temel yaklaşım ise her fonun yatırımcı alacaklarının öncelikle o fonun kendi kaynakları kullanılarak karşılanması olacak.
Tasfiye sürecinde Hazine’den kaynak kullanılmaması planlanıyor.
Fonların mal varlıkları satılarak yatırımcıya dağıtılacak
Teklifle her fonun kendi mal varlığının ve gerçek hak sahiplerinin ayrı ayrı belirlenmesi öngörülüyor.
Fon portföyündeki varlıkların ekonomik değerinin korunarak tasfiye edilmesi ve elde edilen nakdin yatırımcılara dağıtılması planlanıyor.
Böylece yatırımcıların alacaklarının yalnızca mevcut nakit üzerinden değil, fonların tasfiye edilebilecek diğer varlıkları üzerinden de karşılanabilmesi amaçlanıyor.
Gönüllü iade mekanizması da kurulacak
Düzenlemenin önemli başlıklarından biri, fon ve sermaye piyasası işlemlerinden olağan dışı kazanç elde ettiği değerlendirilen kişiler için gönüllü iade mekanizması olacak.
Bu kapsamda gönüllü şekilde iade edilen tutarlar özel hesaplarda toplanabilecek ve yatırımcıların zararlarının karşılanmasında kullanılabilecek.
Son dönemde fon soruşturması kapsamında bazı kişilerin kazanç olarak değerlendirilen tutarları ilgili hesaplara iade etmek için başvuruda bulunması da bu mekanizmanın gündeme gelmesinde etkili oldu.
El konulan mal varlıkları da ödeme için kullanılabilecek
Soruşturmalarda el konulan veya ilerleyen süreçte müsadere edilen mal varlıklarının satışından elde edilecek gelirlerin de yatırımcıların alacaklarının karşılanmasında kullanılması planlanıyor.
Böylece geri ödeme için üç temel kaynak öne çıkıyor: Fonların kendi varlıkları, gönüllü olarak iade edilen kazançlar ve el konulan veya müsadere edilen varlıklardan elde edilen gelirler.
Bu kaynakların hangi fonlara ve yatırımcılara nasıl dağıtılacağına ilişkin ayrıntıların düzenleme ve ilgili kurumların uygulama kararlarıyla netleşmesi bekleniyor.
Küçük yatırımcıya öncelik verilmesi planlanıyor
Tasfiye sürecinde özellikle daha düşük tutarda yatırımı bulunan kişilere öncelik verilmesi üzerinde duruluyor.
Olağanüstü tasfiye kapsamındaki yatırımcıların hak kazanacakları tutarlara mahsuben 1 milyon TL’ye kadar ara ödeme yapılmasıyla çok sayıda küçük yatırımcının alacağının önemli bölümünün erken aşamada karşılanması amaçlanıyor.
Tasfiye işlemlerinin tamamlanmasının ardından yapılan ara ödemeler nihai hesaplamadan mahsup edilecek.
Düzenleme henüz kanunlaşmadı
Fon yatırımcıları açısından önemli olan nokta, açıklanan sistemin henüz yürürlüğe girmiş kesinleşmiş bir ödeme programı olmaması.
Düzenlemenin TBMM’ye sunulması, komisyon ve Genel Kurul aşamalarından geçmesi ve kabul edilmesi gerekiyor.
Teklifin yasalaşması halinde ödeme yönteminin ayrıntıları ve başvuru süreci ilgili kurumların kararlarıyla netleşecek.
