Cam şişeler uzun yıllardır en sağlıklı içecek ambalajı olarak kabul ediliyor. Plastik kullanımından kaçınan milyonlarca kişi, cam şişelerin kimyasal risk taşımadığını düşünüyor. Ancak son yıllarda yapılan bilimsel çalışmalar ve uzman değerlendirmeleri, cam şişelerin her koşulda masum olmadığını ortaya koyuyor.
Uzmanlara göre risk camın kendisinden değil; üretim yöntemi, kapak yapısı ve kullanım alışkanlıklarından kaynaklanıyor.
Cam Kimyasal Olarak Güvenli Ama Risk Sıfır Değil
Cam, kimyasal olarak inert yani içindeki sıvıyla doğrudan reaksiyona girmeyen bir materyal olarak biliniyor. Bu özelliğiyle plastiğe kıyasla daha güvenli kabul ediliyor. Ancak bu durum, cam şişelerin her zaman sağlıklı olduğu anlamına gelmiyor.
Gıda güvenliği uzmanları, özellikle şu noktalara dikkat çekiyor
1 Cam üretiminde kullanılan ağır metal kalıntıları
2 Kapak ve contalarda bulunan plastik türevleri
3 Cam şişenin güneş ve sıcak ortamlarda uzun süre bekletilmesi
Bu riskler özellikle dekoratif ve yeniden kullanılan cam şişelerde daha belirgin hale geliyor.
En Büyük Tehlike Kapak ve Conta Kısmında
Uzmanların altını çizdiği en kritik nokta, cam şişelerin büyük bölümünde yer alan metal kapak ve plastik conta yapısı.
Bu parçalar
1 Isı değişimiyle genleşerek kimyasal salınım yapabiliyor
2 Uzun süreli kullanımda mikroskobik aşınmalar oluşturabiliyor
3 Asidik içeceklerde çözünme riskini artırıyor
Özellikle vidalı kapaklı cam şişeler, sanıldığı kadar risksiz kabul edilmiyor.
Yeniden Kullanılan Cam Şişeler Daha Riskli
Evlerde sıkça yapılan bir hata da eski cam şişelerin tekrar su şişesi olarak kullanılması.
Uzmanlara göre
1 Eski meşrubat şişeleri
2 Dekoratif cam ürünler
3 Kaynağı bilinmeyen cam mataralar
gıda temasına uygun olmayabiliyor. Bu şişelerde zamanla mikro çatlaklar oluşabiliyor ve bu çatlaklar bakteri ile biofilm birikimine yol açabiliyor. Cam pürüzsüz görünse bile mikroskobik düzeyde bakteri tutabiliyor.
Güneşte Bırakılan Cam Şişelerde Tehlike Artıyor
Cam şişelerin araba içinde, balkonda veya pencere önünde bırakılması özellikle yaz aylarında ciddi risk oluşturuyor.
Uzmanlara göre bu durum
1 Kapak içindeki plastik parçaların bozulmasına
2 Metal kapaklarda oksidasyonun hızlanmasına
3 Suyun tadı değişmeden kimyasal geçiş olmasına
neden olabiliyor. Bu risk bebekler, hamileler ve bağışıklık sistemi hassas bireyler için daha yüksek kabul ediliyor.
Her Cam Şişe Aynı Güvenlikte Değil
Uzmanlar cam şişeleri güvenlik açısından sınıflandırıyor.
Daha güvenli kabul edilenler
1 Gıda temasına uygun sertifikalı cam
2 Silikon veya tamamen cam kapaklı ürünler
3 Isıya dayanıklı borosilikat cam
Riskli kabul edilenler
1 Metal kapaklı plastik contalı cam şişeler
2 Dekoratif amaçlı üretilmiş cam ürünler
3 Eski çizilmiş ve yıpranmış cam şişeler
Uzmanlardan Güvenli Kullanım Önerileri
Cam şişeden su içilecekse uzmanlar şu kurallara dikkat edilmesini öneriyor
1 Şişe mutlaka gıda temasına uygun olmalı
2 Kapak kısmı silikon veya cam olmalı
3 Güneşte ve sıcak ortamlarda bekletilmemeli
4 Düzenli olarak kaynar suyla sterilize edilmeli
5 Çatlak çizik veya koku varsa kesinlikle kullanılmamalı
Bu koşullar sağlandığında cam, hâlâ en güvenli ambalaj seçeneklerinden biri olmaya devam ediyor.
Cam İyi Ama Bilinçsiz Kullanım Risk Doğuruyor
Uzmanlara göre cam şişeler plastikten daha sağlıklı olabilir ancak doğru cam ve doğru kullanım olmadan bu avantaj hızla dezavantaja dönüşebiliyor. Asıl tehlike, camın tamamen güvenli olduğu düşüncesiyle yapılan kontrolsüz ve uzun süreli kullanım olarak görülüyor.
