TBMM Genel Kurulu, Sosyal Hizmetler Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi’nin 23. maddesini kabul ederek, 5651 sayılı İnternet Kanunu’na dijital oyun platformlarına ilişkin yeni düzenlemeler ekledi . Yeni kanunla birlikte “oyun”, “oyun geliştirici”, “oyun dağıtıcı” ve “oyun platformu” tanımları ilk kez yasal çerçeveye kavuşturuldu. Düzenleme, özellikle Türkiye’den günlük erişimi 100 binin üzerinde olan yurt dışı kaynaklı oyun dağıtıcılarını (Steam, Epic Games, PlayStation Store, Xbox Store vb.) doğrudan ilgilendiriyor .
Yeni getirilen tanımlar ve yükümlülükler
Kanun teklifiyle 5651 sayılı Kanun’a dört yeni tanım eklendi. Oyun geliştirici tanımıyla üretim sürecinin farklı aşamaları (tasarım, yazılım geliştirme, süreç yönetimi) kapsanırken, oyun dağıtıcı ve oyun platformu tanımlarıyla lisans sahibi olarak dijital oyunları son kullanıcıya ulaştıran aktörlerin sorumlulukları netleştirildi .
Temsilci atama zorunluluğu
Türkiye’den günlük erişimi 100 binden fazla olan yurt dışı kaynaklı oyun dağıtıcıları, artık Türkiye’de gerçek veya tüzel kişi temsilci belirlemek zorunda . Bu temsilci:
-
BTK, adli ve idari makamlarca gönderilecek tebligat, bildirim veya taleplerin gereğini yerine getirmekten sorumlu olacak
-
İletişim bilgileri platformun internet sitesinde kolayca erişilebilir şekilde yayınlanacak
-
Temsilci bilgileri BTK’ya bildirilecek
Bu zorunluluk, daha önce sosyal medya platformlarına (Meta, X, TikTok vb.) getirilen düzenlemeyle benzerlik gösteriyor. X, yaptırımlara en uzun süre direnen platform olmuş, ancak reklam yasağı ve bant daraltma tehdidinin ardından Mayıs 2024’te İstanbul merkezli temsilciliğini kurmuştu .
Yaş derecelendirme zorunluluğu
Oyun sağlayıcılar (geliştiriciler), oyunları yaş kriterlerine göre derecelendirmekle yükümlü olacak. Oyun dağıtıcılar ise usulüne uygun şekilde derecelendirilmeyen oyunları sunamayacak. Ancak derecelendirilmeyen oyunlar, en yüksek yaş kategorisi (18+) olarak işaretlenmek kaydıyla yayınlanabilecek .
Ebeveyn kontrol araçları
Platformlar, ailelere çocuklarının ekran süresi, harcama ve hesap ayarlarını yönetebilecekleri etkin ve kullanıcı dostu kontrol mekanizmaları sunmak zorunda. Bu araçlar şunları içerecek:
-
Hesap ayarlarının kontrol edilmesi
-
Satın alma, kiralama ve ücretli üyelik gibi işlemlerin ebeveyn iznine veya onayına tabi kılınması
-
Kullanım süresinin izlenmesi ve sınırlandırılması
BTK’nın bilgi talep yetkisi
Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK), platformlardan kurumsal yapı, bilişim sistemleri, veri işleme mekanizmaları dahil olmak üzere her türlü bilgi ve belgeyi talep edebilecek. Şirketlerin bu taleplere 15 gün içinde cevap vermesi zorunlu olacak .
Yaptırımlar ve cezalar
Yükümlülüklerini yerine getirmeyen platformlara kademeli yaptırımlar uygulanacak :
| Aşama | Yaptırım | Detay |
|---|---|---|
| 1. Aşama | İdari para cezası | 1 milyon TL - 10 milyon TL |
| 2. Aşama | İdari para cezası (tekrarlayan ihlal) | 10 milyon TL - 30 milyon TL |
| 3. Aşama | Bant genişliği daraltma | İnternet trafiği %30 yavaşlatılacak |
| 4. Aşama | Bant genişliği daraltma | İnternet trafiği %50 yavaşlatılacak |
Bant daraltma yaptırımı sonrasında yükümlülüklerin yerine getirilmesi halinde, kısıtlamalar kaldırılacak. İlk taslakta yer alan tamamen kapatma yetkisi ve %90’a varan bant daraltma oranları, sektör temsilcilerinin talepleri doğrultusunda metinden çıkarıldı .
Sektörden gelen talepler ve yapılan değişiklikler
Türkiye Oyun Geliştiricileri Derneği (TOGED), komisyon sürecinde aktif rol oynadı. TOGED’in sunduğu 11 değişiklik talebinden 9’u tamamen, biri kısmen kabul edildi . Kabul edilen değişiklikler şöyle sıralanıyor:
-
Platform kapatma yetkisi kaldırıldı: İlk taslakta BTK’ya tanınan tam kapatma yetkisi metinden çıkarıldı .
-
Bant daraltma oranları düşürüldü: %90’lık bant daraltma oranı en fazla %50 ile sınırlandırıldı .
-
Yaş doğrulama sorumluluğu: Yaş doğrulama sorumluluğu geliştiricilerden alınarak doğrudan platformlara devredildi .
-
Sınıflandırılmamış oyunlar: Sınıflandırılmamış oyunlar platformlardan kaldırılmayacak, doğrudan 18+ kategorisinde değerlendirilecek .
-
Kapsamlı bilgi paylaşımı zorunluluğu kaldırıldı: İlk taslakta yer alan oyun stüdyolarına yönelik kapsamlı bilgi paylaşım zorunluluğu metinden çıkarıldı .
Ne zaman yürürlüğe girecek?
Düzenleme, Resmi Gazete’de yayımlanmasından 6 ay sonra yürürlüğe girecek. Kanunun nihai etkisi ise büyük ölçüde BTK tarafından hazırlanacak yönetmeliklerle şekillenecek .
