Türkiye’de tütüne büyük darbe: 2040’ta sigara üretim ve satış tamamen yasaklanıyor

Son dakika gelişmesi olarak, Türkiye’de tütünle mücadelede tarihi bir adım atılıyor. Sağlık Bakanlığı koordinasyonunda AK Parti grubu tarafından hazırlanan 41 maddelik yasa teklifi taslağı son aşamaya geldi . Düzenleme, Avrupa Birliği hedefleriyle uyumlu olarak hazırlanırken , en dikkat çekici madde ise 1 Ocak 2040 itibarıyla tütün ürünlerinin üretimi, satışı ve dağıtımının tümüyle yasaklanması olacak . Açık alanlar dahil birçok yerde sigara kullanımı büyük ölçüde sınırlandırılırken, yasaklara uymayanlara 5 bin TL’den başlayan ağır para cezaları kesilecek.

Yeni düzenleme neler getiriyor?

Taslak metne göre, mevcut sigara yasakları önemli ölçüde genişletiliyor. Kapalı alanların yanı sıra birçok açık alanda da sigara içilmesi yasaklanıyor :

• Yasaklanan açık alanlar: İbadethane, okul öncesi eğitim kurumları, ilk ve orta öğrenim kurumları, yükseköğretim kurumları, sağlık kurum ve kuruluşları, çocuk parkları, spor alanları, plajlar, yürüyüş yolları ve açık hava etkinliklerinin seyir alanları

• 5 metre kuralı: Kamu binaları, alışveriş merkezleri ve restoranların ana giriş kapılarından itibaren en az 5 metre mesafede sigara içilmesi yasaklanacak

• Kış bahçeleri ve tenteli alanlar: Bugüne kadar “yarı açık alan” statüsünde olan ve sigara içilebilen üstü açılıp kapanabilen tenteli alanlar ile kış bahçeleri artık kapalı alan sayılacak ve buralarda sigara içilmesine izin verilmeyecek

Yeme-içme işletmelerinde yeni dönem

Restoran, kafe, birahane gibi yeme-içme hizmeti verilen işletmelerde sigara kullanımı genel olarak yasaklanıyor . Ancak sınırlı bir istisna getiriliyor:

• İşletmelerde toplam kullanım alanının yüzde 10’unu geçmeyecek, en az 2, en fazla 20 metrekare büyüklüğünde, içerisi dışarıdan görünmeyecek şekilde sigara içme bölümü kurulabilecek

• Bu alanlara yiyecek-içecek servisi yapılmayacak

  

  Erdoğan: “Eşel Mobil Sistemi ile 50 Milyar Liralık Ek Maliyet Sübvanse Edildi”

  İçeriği Görüntüle

• 18 yaş altı kişiler bu alanlara alınmayacak

Otellerde ve plajlarda durum

Otellerde ise farklı bir düzenleme öngörülüyor. Taslağa göre, otellerde sadece özel olarak ayrılmış odalarda tütün kullanımı serbest olacak . Bu odalar dışındaki tüm alanlarda sigara içilmesi yasaklanıyor.

Plajlar için de yeni bir uygulama geliyor. Plajlarda, aralarındaki mesafe 200 metreden az olmayacak şekilde “sigara kabini” kurulabilecek . Böylece sigara içenler ile içmeyenlerin bir arada bulunmasının önüne geçilmesi hedefleniyor.

Satışta köklü değişiklik

Taslakla birlikte tütün ürünlerinin satışına da ciddi sınırlamalar getiriliyor:

• Kapalı dolaplar: Tütün ürünleri artık dışarıdan görünmeyecek şekilde kapalı dolaplarda satılacak, doğrudan erişim engellenecek

• Nakit yasak: Nakit parayla tütün ürünü satılamayacak

• Elektronik satış: Tüm satışlar elektronik sistemle yapılacak, yaş doğrulaması zorunlu hale getirilecek

• Çocuklara satışa hapis: 18 yaşından küçüklere tütün ürünü satanlar 6 aydan 1 yıla kadar hapis cezasıyla yargılanacak

Ceza yağmuru: 5 bin TL’den 10 milyon TL’ye

Yeni düzenlemeyle birlikte cezalar da ağırlaştırılıyor:

Not: 2040’ta uygulanacak cezalar, o tarihe kadar güncelleme oranında artacak

Denetimler mülki amirlere geçiyor

Sigara yasaklarına ilişkin denetimler artık belediyeler tarafından değil, vali ve kaymakam gibi mülki amirlerce yaptırılacak . Yerel mülki amirler, özel “tütün denetim ekipleri” kuracak. Bu değişiklikle denetimlerin daha etkin ve hızlı yürütülmesi hedefleniyor.

‘Tütün ürünü’ tanımı genişliyor

Taslakla birlikte “tütün ürünü” tanımı da yeniden düzenleniyor. Yalnızca klasik sigara ve nargile değil :

• Elektronik sigara (sıvı ve kimyasal içerenler dahil)

• Isıtılmış tütün ürünleri

• Organik veya sentetik nikotin içeren ürünler

• Nikotin içermese dahi tütün mamulünü taklit eden ürünler

de tütün ürünü kapsamına alınıyor .

Kısa Bilgi Kutusu