Şarkı sözleri, sosyal medya paylaşımları ve kamuya açık açıklamalar nedeniyle zaman zaman gündeme gelen suç işlemeye alenen tahrik suçu, Türk Ceza Kanunu'nun (TCK) 214. maddesinde düzenleniyor. Bu suç, insanların açıkça suç işlemeye çağrılması veya bu yönde teşvik edilmesiyle ilgili hukuki düzenlemeleri kapsıyor.
Son olarak Lvbel C5 sahne adıyla tanınan Süleyman Burak Bodur, şarkıcı Asya Alizade ve besteci Can Akdoğan hakkında “suç işlemeye alenen tahrik” suçlamasıyla hazırlanan iddianamede 5 yıla kadar hapis cezası talep edildi. “Kahpe” adlı şarkının sözleri ve klibindeki görüntüler soruşturma konusu oldu. İddianamenin mahkeme tarafından kabul edilmesiyle birlikte üç isim hakkında yargılama süreci başlayacak. Ancak iddianamenin kabul edilmesi, sanıkların suçlu bulunduğu anlamına gelmiyor.
Suç işlemeye alenen tahrik suçu nedir?
Türk Ceza Kanunu'nun 214. maddesinde düzenlenen suç işlemeye tahrik, bir kişinin başka insanları alenen suç işlemeye yönlendirmesi veya teşvik etmesi olarak tanımlanıyor.
Burada önemli nokta, açıklamanın yalnızca sert, rahatsız edici veya tartışmalı olması değil, insanları belirli bir suçu işlemeye yöneltecek nitelik taşıması. Bu nedenle sözlerin hangi ortamda söylendiği, kimlere yöneltildiği, içeriği ve bağlamı birlikte değerlendiriliyor.
Suç işlemeye alenen tahrikin cezası kaç yıl?
TCK 214'ün birinci fıkrasına göre suç işlemek için alenen tahrikte bulunan kişi, 6 aydan 5 yıla kadar hapis cezasıyla cezalandırılabiliyor.
Aynı maddenin ikinci fıkrasında ise halkın bir kesimini başka bir kesimine karşı silahlandırarak birbirini öldürmeye tahrik edenler için 15 yıldan 24 yıla kadar hapis cezası öngörülüyor.
Tahrik edilen suçun işlenmesi halinde ise tahrik eden kişi, işlenen suç bakımından azmettiren sıfatıyla cezalandırılabiliyor.
Her şiddet içeren söz bu suçu oluşturur mu?
Hayır. Bir şarkıda, paylaşımda veya konuşmada şiddet içeren ifadelerin bulunması tek başına suç işlemeye alenen tahrik suçunun oluştuğu anlamına gelmiyor.
Hukuki değerlendirmede sözlerin açıkça suç işlemeye yönlendirip yönlendirmediği, açıklamanın aleni niteliği, kullanılan ifadelerin bağlamı ve somut olayın özellikleri dikkate alınıyor. Eleştiri, kurgu, sanat veya ifade özgürlüğü kapsamında değerlendirilebilecek açıklamalarla suç işlemeye yönelik çağrı arasında ayrım yapılması gerekiyor.
Şarkı sözleri nedeniyle dava açılabilir mi?
Şarkı sözleri ve video kliplerdeki görüntüler de suç şüphesi bulunması halinde soruşturma konusu olabilir. Ancak bir eserin tartışmalı bulunması veya şiddet içermesi, doğrudan mahkûmiyet için yeterli değil. Sözlerin ve görüntülerin suçun yasal unsurlarını karşılayıp karşılamadığı yargılama sırasında değerlendiriliyor.
Lvbel C5, Alizade ve Can Akdoğan hakkındaki dosyada da savcılık, şarkının sözleri ve klipteki şiddet görüntülerinin suç işlemeye alenen tahrik kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini ileri sürdü. Şüphelilerin savunmaları ve dosyadaki deliller mahkeme tarafından ele alınacak.
İddianamenin kabul edilmesi ne anlama geliyor?
Bir iddianamenin mahkeme tarafından kabul edilmesi, savcılığın suçlamalarının yargılama konusu yapılmasına karar verildiği anlamına geliyor. Bu aşama, sanıkların suçlu olduğunun kesinleştiğini göstermiyor.
Mahkeme, yargılama sürecinde delilleri, savunmaları ve ilgili kanun hükümlerini değerlendirerek karar verecek. Kesinleşmiş bir mahkûmiyet kararı bulunmadığı sürece kişiler hakkında suçlu oldukları yönünde hüküm kurulamaz.
