Hindistan'ın Batı Bengal eyaletinde bu ay içinde Nipah virüsü nedeniyle en az iki kişinin hayatını kaybetmesi, Asya ülkelerinde endişeye yol açtı. Virüsün %40 ile 75 arasında değişen yüksek ölüm oranı nedeniyle Tayland, Malezya ve Singapur gibi ülkeler sınırlarında tarama ve test önlemlerini sıkılaştırdı. Uzmanlar, virüsün insandan insana bulaşma kapasitesinin sınırlı olduğunu belirterek küresel bir salgın riskinin düşük olduğunu ifade etti.
Nasıl Bulaşıyor? Yarasalar Ana Taşıyıcı
Nipah virüsü, hayvanlardan insanlara bulaşan (zoonotik) bir virüs. İlk kez 1998'de Malezya'da tespit edildi. Başlıca bulaşma yolları şunlar:
-
Enfekte yarasaların salya, idrar veya dışkısıyla doğrudan temas.
-
Yarasaların vücut sıvılarıyla kirlenmiş hurma suyu gibi gıdaların tüketilmesi.
-
Hasta bir kişiyle yakın temas yoluyla insandan insana bulaşma (daha nadir).
Belirtiler Ağır, Ölüm Riski Yüksek
Virüsün kuluçka süresi 4 gün ile 3 hafta arasında değişiyor. Enfeksiyon hızla ilerleyerek beyin iltihabı (ensefalit) ve zatürreye yol açabiliyor. Ateş, şiddetli baş ağrısı, nefes darlığı, bilinç kaybı, nöbet ve kişilik değişiklikleri başlıca belirtileri arasında. Hastalığı atlatan bazı kişilerde, yıllar sonra bile beyin iltihabının yeniden ortaya çıkabildiği bildiriliyor.
Aşı veya Kesin Tedavi Yok, Deneysel Çalışmalar Sürüyor
Nipah virüsüne karşı onaylanmış bir aşı veya özel bir tedavi bulunmuyor. Avustralya'da geliştirilen m102.4 adlı deneysel bir antikor tedavisi üzerindeki klinik çalışmalar devam ediyor. Birinci aşama denemelerde güvenli bulunsa da, yaygın kullanım için daha fazla araştırmaya ihtiyaç duyuluyor. Tedavi, şu an için sadece destekleyici bakımla sınırlı.
Küresel Salgın Riski Düşük, Ancak Bölgesel Tedbirler Kritik
Sağlık yetkilileri, Nipah virüsünün Covid-19 gibi küresel bir salgına dönüşme ihtimalinin düşük olduğunu, çünkü insandan insana kolayca yayılmadığını vurguluyor. Ancak, vaka görülen bölgelere seyahat edenlerin ateş gibi belirtiler durumunda doktorlarına bu bilgiyi mutlaka iletmeleri gerekiyor. Bölge ülkeleri, vakaların erken teşhisi ve yayılımın önlenmesi için sürveyans ve temaslı takibi sistemlerini güçlendiriyor.
