Gazze Şeridi'nde savaşın neden olduğu ağır yıkım ve gıda güvensizliği sürerken, ticari ürün sevkiyatlarında yeni bir kesinti yaşandı.
İsrailli yetkililer, 15 Ekim 2026 Perşembe günü yaptıkları açıklamada, iki gündür Gazze'ye ticari mal girişinin gerçekleşmediğini bildirdi.
Meyve, et ve kışlık giysi gibi ürünlerin tedarikinde önemli rol oynayan ticari sevkiyatların durması, yaklaşan kış ayları öncesinde bölgedeki ihtiyaçların karşılanmasına ilişkin endişeleri artırdı.
Ancak sevkiyatların neden durduğuna ilişkin İsrail ile Filistinli tüccarlar arasında görüş ayrılığı bulunuyor.
İsrail ve Filistinli tüccarlardan çelişkili açıklamalar
İsrail ordusuna bağlı, Gazze'ye mal girişlerinin koordinasyonundan sorumlu COGAT, ticari sevkiyatların durmasını Hamas'ın uyguladığı öne sürülen vergilere bağladı.
İsrail makamları, Gazzeli tüccarların kendilerinden talep edilen ödemeler ve tehditler nedeniyle ticari mal girişine yönelik koordinasyonu durdurduğunu iddia etti.
Filistinli ithalatçılar ve taşımacılar ise bu açıklamaya karşı çıktı.
Gazze Özel Kamyoncular Sendikası Başkanı Nahid Şıheyber, sevkiyatların tüccarların talebiyle durdurulduğu yönündeki iddiaların gerçeği yansıtmadığını savundu.
Şıheyber, ticari ürünlerin girişini engelleyen kısıtlamaların İsrail tarafından uygulandığını belirtti.
Böylece Gazze'ye ticari mal girişindeki kesintinin sorumluluğu konusunda taraflar birbirini suçladı.
Gazze'de gıda ve kışlık giysi sıkıntısı büyüyebilir
Ticari sevkiyatların kesilmesi, savaş nedeniyle zaten kırılgan durumda bulunan Gazze piyasasını doğrudan etkileyebilecek bir gelişme olarak değerlendiriliyor.
Bölge halkı, temel ihtiyaçlarını karşılayabilmek için dışarıdan getirilen ürünlere büyük ölçüde bağımlı durumda.
İnsani yardım kuruluşları genellikle un ve diğer temel gıda maddelerinin dağıtımını üstlenirken, özel sektör aracılığıyla bölgeye meyve, sebze, et ve çeşitli tüketim ürünleri ulaştırılıyor.
Bu nedenle ticari ürün sevkiyatlarının durması, yalnızca gıda çeşitliliğini değil, ürünlerin piyasadaki bulunabilirliğini ve fiyatlarını da etkileyebilir.
Özellikle kışlık giysi ve diğer mevsimsel ihtiyaçların temininde yaşanabilecek aksamalar, zor koşullarda yaşamını sürdüren ailelerin karşılaştığı sorunları ağırlaştırabilir.
Yardım kuruluşundan uyarı: “Piyasaların işlemesi gerekiyor”
Gazze'deki insani durumun kötüleşebileceğine ilişkin uyarılardan biri de Norveç Mülteci Konseyinden geldi.
Kuruluşun Sözcüsü Shaina Low, insani yardımların bölge halkının bütün ihtiyaçlarını tek başına karşılamasının mümkün olmadığını belirtti.
Low, “İnsani yardım sektörü tek başına bütün insanların ihtiyaçlarını karşılayamaz. Piyasaların işler durumda olması gerekiyor” ifadelerini kullandı.
İnsani yardım çalışanlarına göre, Gazze'de temel ürünlere erişimin sürdürülebilmesi ve fiyatların kontrol altında tutulabilmesi için yardım sevkiyatlarının yanı sıra ticari tedarik zincirinin de çalışması gerekiyor.
Ticari sevkiyatların durması, insani yardımların tamamının kesildiği anlamına gelmese de piyasadaki ürün miktarını azaltma riski taşıyor.
Gazze'de gıda güvensizliği devam ediyor
Gazze'deki gıda güvenliğine ilişkin değerlendirmeler, bölgede yaşanan insani krizin henüz sona ermediğini gösteriyor.
Uluslararası gıda güvenliği raporlarında, Ağustos 2025'teki kıtlık tespitinin ardından bazı koşullarda iyileşme kaydedildiği ancak durumun hâlâ ciddi riskler taşıdığı belirtiliyor.
Savaşın büyük ölçüde tahrip ettiği bölgede çok sayıda aile yeterli ve dengeli beslenmeye ulaşmakta güçlük çekiyor.
Daha önce yayımlanan değerlendirmelerde, insani yardım erişiminde yaşanabilecek küçük kesintilerin bile son dönemde sağlanan iyileşmeleri kısa sürede tersine çevirebileceği uyarısı yapılmıştı.
Ticari mal girişleri yeniden başlayacak mı?
Gazze'de ticari mal taşımacılığı yapan işletmeler, bölge dışındaki satıcılarla koordinasyon kurarak ürünlerin sevkiyatını gerçekleştiriyor.
Ürünler, Gazze'ye giriş yapmadan önce İsrail'in denetim ve geçiş prosedürlerinden geçiriliyor.
Bu nedenle sınır geçişlerinde uygulanan kısıtlamalar, bölgedeki ticari tedariki doğrudan etkiliyor.
İsrail makamları sevkiyatların durmasından tüccarları sorumlu tutarken Filistinli taşımacılar bu iddiayı reddediyor.
16 Ekim itibarıyla taraflar arasındaki anlaşmazlığın çözüldüğüne ve ticari sevkiyatların olağan düzeyine döndüğüne ilişkin kesinleşmiş bir açıklama bulunmuyor.
Gazze'de insani krizin derinleşmemesi açısından ticari ürün akışının yeniden sağlanması ve yardım sevkiyatlarının kesintisiz sürdürülmesi önem taşıyor.
