Türkiye’de çocukların sosyal medya kullanımına ilişkin yeni düzenleme için takvim netleşti. Yeni dönemde 15 yaşını doldurmamış çocuklara sosyal medya hizmeti sunulamayacak. Düzenleme yalnızca yaş sınırıyla sınırlı kalmayacak; 15-18 yaş arasındaki kullanıcılar için de ayrı güvenlik ve kullanım kuralları devreye alınacak.
Düzenleme ne zaman yürürlüğe girecek?
Yeni düzenleme 1 Kasım 2026 tarihinde yürürlüğe girecek. Bu tarihten itibaren sosyal ağ sağlayıcılarının yaş doğrulama ve çocuk hesaplarına yönelik koruma sistemlerini devreye alması gerekecek.
Daha önce açılmış hesaplar için ise geçiş süreci uygulanacak. Mevcut hesapların yaş doğrulama işlemlerinin 31 Mart 2027’ye kadar tamamlanması öngörülüyor.
15 yaş altı kullanıcılar için ne değişecek?
Düzenlemenin en dikkat çeken bölümü 15 yaş altındaki çocuklara yönelik olacak. Buna göre bu yaş grubundaki kullanıcılar için sosyal medya hizmeti sunulamayacak. Yaş doğrulaması sonucunda 15 yaşını doldurmadığı belirlenen kullanıcıların yeni hesap açmasına izin verilmeyecek.
Geçiş sürecinin tamamlanmasının ardından mevcut hesaplarda da yaş tespiti yapılacak. 15 yaşından küçük olduğu belirlenen hesaplar kapatılacak.
Yaş doğrulaması zorunlu olacak
Yeni sistemde yaş doğrulaması temel uygulamalardan biri olacak. Kullanıcıların yaş bilgisinin doğrulanmasıyla birlikte sosyal medya şirketlerinin hangi kullanıcıya hangi kuralları uygulayacağı netleşecek.
Bu sistemle birlikte hem 15 yaş altı kullanıcıların platformlara erişimi sınırlandırılacak hem de 15-18 yaş grubundaki çocuk hesapları özel koruma kurallarına tabi olacak.
15-18 yaş grubu sosyal medya kullanabilecek ama kısıtlamalar olacak
15 yaşını doldurmuş ancak 18 yaşını doldurmamış kullanıcılar sosyal medya kullanmaya devam edebilecek. Ancak bu kullanıcılar için yetişkin hesaplarından farklı bir kullanım modeli uygulanacak.
Bu kapsamda çocuk hesapları varsayılan olarak gizli olacak. Hesap güvenliği, görünürlük ve etkileşim ayarları çocukların korunmasını esas alacak biçimde düzenlenecek.
Canlı yayın özelliği kapatılacak
Yeni düzenlemeyle 15-18 yaş grubundaki kullanıcılar canlı yayın açamayacak. Böylece çocukların konum, kimlik veya özel yaşamlarına ilişkin bilgileri kontrolsüz biçimde paylaşmasının önüne geçilmesi hedefleniyor.
Sonsuz kaydırma sınırlandırılacak
Çocukların ekran başında daha uzun süre kalmasına yol açan tasarım unsurları da yeni düzenlemenin kapsamına alındı. Buna göre 15-18 yaş grubunda sonsuz kaydırma özelliği sınırlandırılacak.
Bu değişiklikle sosyal medya platformlarının çocukları sürekli içerik akışı içinde tutan yapısının azaltılması amaçlanıyor.
Kişiselleştirilmiş reklam gösterilemeyecek
15-18 yaş grubundaki kullanıcılara kişiselleştirilmiş reklam gösterilmesine izin verilmeyecek. Böylece çocukların çevrim içi davranışları üzerinden reklam profili oluşturulmasının önüne geçilmesi planlanıyor.
Mesajlaşma ve takip listelerinde de sınırlama olacak
Yeni sistemde çocuk kullanıcıların mesajlaşma alanında da daha korumalı bir yapıya geçilecek. Buna göre çocuk hesapları yalnızca takip ettikleri hesaplardan mesaj alabilecek.
Ayrıca diğer kullanıcılar çocuk hesaplarının takipçi ve takip edilen listelerini görüntüleyemeyecek. Rehber senkronizasyonu gibi bazı özellikler de çocuk hesaplarında kullanılamayacak.
Ebeveyn denetimi artacak
Düzenleme kapsamında ebeveynlere yönelik kontrol araçları da zorunlu hale getirilecek. Anne ve babalar çocuklarının hesap ayarlarını yönetebilecek, sosyal medyada geçirilen süreyi sınırlayabilecek ve bazı işlemlere onay verme ya da engelleme imkanına sahip olacak.
Bu adımla birlikte ailelerin çocukların dijital kullanım alışkanlıklarını daha yakından takip edebilmesi hedefleniyor.
Mevcut hesaplara ne olacak?
Mevcut sosyal medya hesapları için doğrudan anlık bir kapatma süreci uygulanmayacak. Önce geçiş dönemi işletilecek ve bu süreçte hesap sahiplerinin yaş bilgileri doğrulanacak.
31 Mart 2027’ye kadar tamamlanması planlanan bu süreç sonunda, 15 yaş altındaki kullanıcıların hesapları kapatılacak. 15-18 yaş grubundaki kullanıcıların hesapları ise çocuklara özel güvenlik standartlarına geçirilecek.
Sosyal medyada çocuklar için yeni tablo
Yeni düzenlemeyle ortaya çıkan çerçeve şöyle:
- 15 yaş altına sosyal medya hizmeti sunulamayacak
- Yaş doğrulama zorunlu olacak
- 15-18 yaş grubundaki hesaplar varsayılan olarak gizli olacak
- Canlı yayın özelliği kapatılacak
- Kişiselleştirilmiş reklam gösterilemeyecek
- Sonsuz kaydırma sınırlandırılacak
- Mesajlar yalnızca takip edilen hesaplardan alınabilecek
- Takipçi ve takip edilen listeleri gizlenecek
- Ebeveyn kontrol araçları zorunlu hale gelecek
- Düzenleme 1 Kasım 2026’da yürürlüğe girecek
- Mevcut hesaplar için son geçiş tarihi 31 Mart 2027 olacak
Türkiye’de sosyal medya kullanımında yeni dönem yalnızca bir yaş sınırı getirmiyor. Asıl değişiklik, milyonlarca çocuk ve genç kullanıcı için sosyal medya deneyiminin daha kontrollü, daha sınırlı ve daha korumalı hale getirilmesinde yatıyor.
