Üsküdar Üniversitesi Kurucu Rektörü ve Psikiyatrist Prof. Dr. Nevzat Tarhan, okul şiddetini önlemede yalnızca güvenlik tedbirlerinin yeterli olmadığını belirtti. Öğrencilerin kendilerini güvende, değerli ve bir topluluğa ait hissetmelerinin önemine dikkat çeken Tarhan, erken müdahale ve bütüncül bir önleme modelinin şart olduğunu vurguladı.
Kamera ve Disiplin Önlemleri Şiddeti Önlemede Tek Başına Yeterli Değil
Okul şiddetinin sıfırlanamayacağını ancak büyük ölçüde önlenebileceğini ifade eden Prof. Dr. Nevzat Tarhan, güvenlik kameraları, metal dedektörleri ve disiplin cezalarının tek başına sorunu çözmeyeceğini kaydetti. Şiddetin çoğu zaman öncesinde işaretler veren bir süreç dahilinde geliştiğini vurgulayan Tarhan, güvenlik önlemlerinin mutlaka psikolojik ve sosyal destek çalışmalarıyla desteklenmesi gerektiğini belirtti.
Öğrencinin hayatında güvenebileceği bir yetişkinin bulunmasının koruyucu bir etken olduğunu aktaran Tarhan; öğretmen, okul psikolojik danışmanı veya ebeveynle kurulan sağlıklı ilişkinin çocuğun hayata ve çevresine olan güvenini güçlendirdiğini dile getirdi. Gençlerin “Kimse beni anlamıyor” düşüncesine kapılmasının önemli bir uyarı işareti olduğuna değinen Prof. Dr. Tarhan, aidiyet ve değerlilik duygusunun pekiştirilmesi gerektiğini ifade etti.
Okul Şiddetini Önlemede Üç Aşamalı Model Önerisi
Şiddetle mücadelede üç kademeli bir yaklaşım sunan Prof. Dr. Nevzat Tarhan, ilk aşamanın tüm öğrencileri kapsayan sosyal ve duygusal beceri eğitimleri olduğunu belirtti. Birincil önleme kapsamında empati eğitimi, zorbalık karşıtı programlar ve duygu düzenleme becerilerinin öne çıktığını aktaran Tarhan, Üsküdar Üniversitesi tarafından beş yıllık çalışmayla hazırlanan “Mutluluk Bilimi ve Değerler” adlı yardımcı ders kitabının rehberlik programlarında kullanılabileceğini söyledi.
İkinci aşamada ise sessizleşen, yalnızlaşan ve sosyal olarak geri çekilen öğrencilerin erken fark edilmesinin kritik önem taşıdığına işaret edildi. Tarhan, “Bu çocuk neden sessizleşti, neden görünmez oldu ya da neden alışılmışın dışında davranmaya başladı?” sorularının sorulması gerektiğini belirtti. Üçüncül önleme aşamasında ise yüksek risk durumlarında aile, okul ve ruh sağlığı uzmanlarının dahil olduğu tehdit değerlendirme ekipleriyle kriz müdahalesinin yürütülmesi gerektiğini kaydetti.
Dijital Yaşam ve Yıkıcı Rol Modeller Risk Oluşturuyor
Gençlerin dijital mecralarda maruz kaldığı içeriklerin ve rol modellerin de altını çizen Prof. Dr. Nevzat Tarhan, yoğun ekran kullanımının sosyal izolasyonu artırdığına dikkat çekti. Bazı dijital platformlarda mafya lideri gibi sunulan figürlerin şiddeti estetik hale getirdiğini belirten Tarhan, modern önleme çalışmalarının yalnızca okul sınırları içinde kalmayıp öğrencilerin dijital yaşamlarını da kapsayacak şekilde genişletilmesi gerektiğini vurguladı.
ABD’deki okullarda uygulanan sosyal-duygusal öğrenme ve bilinçli farkındalık programlarına değinen Tarhan; empati, minnettarlık, paylaşımcılık ve dürtü kontrolü gibi alanların müfredat ve okul yaşamının bir parçası haline getirilmesinin şiddeti önlemede temel anahtar olduğunu ifade etti.
