Türkiye genelinde milyonlarca araç sahibini ve uzun süredir tahsil edilemeyen vergi alacakları nedeniyle kamu bürokrasisini yakından ilgilendiren çok kritik bir yasal düzenleme adımı atıldı. Trafikte fiilen kullanılmayan, hurda niteliğindeki eski araçların oluşturduğu ekonomik ve idari yükü ortadan kaldırmak amacıyla Türkiye Büyük Millet Meclisi'ne (TBMM) yeni bir kanun teklifi sunuldu.
CHP Milletvekili Melih Meriç tarafından hazırlanan kanun teklifi, belirli şartları taşıyan eski model araçların hurda kapsamında değerlendirilerek tescil kayıtlarının silinmesini ve bu araçların üzerine binen Motorlu Taşıtlar Vergisi (MTV) borçlarının tamamen temizlenmesini öngörüyor.
MTV Affından Yararlanma Şartları Neler?
Hazırlanan yasa teklifine göre, her eski araç doğrudan bu düzenlemeden faydalanamayacak. Af ve hurda kapsamına alınacak araçlar için aranan temel kriterler ve başvuru takvimi şu şekilde sınırlandırıldı:
-
Model Yılı Sınırı: Düzenlemeden yalnızca model yılı 2000 ve daha eski olan araçlar yararlanabilecek.
-
5 Yıllık Hareketsizlik Şartı: Söz konusu aracın son 5 yıl içinde hiçbir şekilde araç muayenesinin yaptırılmamış olması, zorunlu trafik sigortasının bulunmaması ve sistem üzerinde herhangi bir devir, satış ya da aktif kullanım kaydının tespit edilememiş olması gerekiyor.
-
1 Yıllık Başvuru Süresi: Kanun teklifinin yasalaşıp yürürlüğe girmesinden itibaren, araç sahiplerinin bu imkandan faydalanabilmek için en geç 1 yıl içerisinde resmi kurumlara başvuruda bulunması planlanıyor.
Gerekçe: Hem Vatandaşa Hem de Kamu Kaynaklarına Büyük Yük
Milletvekili Meriç tarafından Meclis’e sunulan kanun teklifinin gerekçesinde, mevcut sistemin hem vatandaşlar hem de devlet mekanizması açısından sürdürülemez bir yük oluşturduğuna dikkat çekildi. Özellikle taşımacılık sektöründe kullanılan eski model kamyon ve çekici türü araçların zamanla ekonomik değerini kaybetmesi, birçoğunun fiilen ortadan kalkması ya da tamamen kullanılamaz hale gelmesi nedeniyle vatandaşların ciddi mağduriyetler yaşadığı vurgulandı.
Araç ortada olmamasına rağmen vergi tahakkukunun devam etmesi, yıllar içinde çığ gibi büyüyen borç stoğunun vatandaşların ekonomik hayatını kilitlediği ifade edildi. Öte yandan, fiilen yollarda bulunmayan bu hayalet araçlar için devletin yürüttüğü icra, takip, tebligat ve tahsilat süreçlerinin kamu kaynakları açısından gereksiz bir idari masraf yarattığı ve devletin tahsil kabiliyeti olmayan alacaklar için yaptığı harcamaların kamu verimliliğini düşürdüğü açıkça belirtildi.
Borçlar, Faizler ve Hacizler Tamamen Silinecek
Teklifin yasalaşması durumunda, kapsama giren araç sahiplerinin borçlarının silinebilmesi için araçlarını resmi olarak hurdaya ayırmaları gerekecek.
Sürecin işleyişi ve yasal yaptırımların kalkma şartları şu başlıklardan oluşuyor:
-
Teslim Edilecek Kurumlar: Araçların; Makine ve Kimya Endüstrisi’ne (MKE), lisanslı geri dönüşüm tesislerine ya da Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından resmi olarak yetkilendirilen kuruluşlara teslim edilmesi şartı aranacak.
-
Silinecek Alacak Kalemleri: Hurda teslim işleminin başarıyla tamamlanması halinde, başvuru tarihine kadar birikmiş ve ödenmemiş tüm MTV borçları, bu borçlara bağlı gecikme faizleri, gecikme zamları, vergi cezaları ve kesilen tüm idari para cezaları tamamen terkin edilecek (silinecek).
-
Hacizler Kaldırılacak: Trafik tescil kayıtları silinen bu araçların üzerinde, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun kapsamında konulmuş olan tüm hacizler otomatik olarak kaldırılacak.
Kötü Niyetli Kullanıma Karşı Sıkı Önlem
Kanun teklifinde, düzenlemenin suistimal edilmesini engellemek amacıyla çok sıkı bir güvenlik maddesi de yer aldı. Tescil kaydı tamamen silinen bir aracın, ilerleyen dönemde bir şekilde bulunması ya da aslında fiilen mevcut ve çalışır durumda olduğunun tespit edilmesi halinde, araç için yeniden trafik tescili yapılacak.
Ancak bu durumda, geçmişte devlet tarafından silinen tüm vergi borçları ve buna bağlı alacak kalemleri, yeniden tescil işleminin gerçekleştirildiği yılı takip eden ayın başından itibaren sisteme tekrar yüklenerek yeniden tahakkuk ettirilecek.
