Jeopolitik riskler, küresel petrol fiyatlarındaki dalgalanmalar ve döviz kuru hareketlerinin pompa fiyatlarına etkisini sınırlandırmak amacıyla Mart 2026'da devreye alınan Eşel Mobil Sistemi için yolun sonu göründü. Resmî Gazete’nin mükerrer sayısında yayımlanan tarihi Cumhurbaşkanı Kararı ile akaryakıtta uygulanan koruma kalkanının 3 ay içinde kademeli olarak tamamen kaldırılması kararlaştırıldı.
Aynı karar kapsamında sigara üzerindeki ÖTV oranlarında da kalıcı bir yapısal değişikliğe gidilirken, enflasyonla mücadele kapsamında akaryakıt ve sigara için Temmuz ayında beklenen otomatik Yİ-ÜFE zamlarının uygulanmayacağı müjdelendi.
Akaryakıtta Eşel Mobil Sisteminin Kademeli Sona Eriş Takvimi
Yeni düzenlemeyle birlikte benzin, motorin ve LPG fiyatlarındaki artışların ÖTV'den feragat edilerek (yüzde 75 sübvansiyonla) karşılandığı sistem revize edildi. Rafineri çıkış fiyatlarında artış yaşanması durumunda uygulanacak kademeli geçiş takvimi şu şekilde işleyecek:
-
31 Temmuz 2026’ya Kadar: Fiyat artışlarının yüzde 50’si kadar ÖTV indirimi yapılacak (Pompa fiyatına yansıma sınırlı kalacak).
-
1 Ağustos - 30 Eylül 2026 Dönemi: Fiyat artışlarının yalnızca yüzde 25’i ÖTV indirimiyle göğüslenecek.
-
1 Ekim 2026 İtibarıyla: Eşel mobil sistemi başka hiçbir şart aranmaksızın tamamen yürürlükten kalkacak.
Düşüş Olursa Ne Olacak?
Eğer uluslararası piyasalar kaynaklı rafineri fiyatlarında bir düşüş yaşanırsa, bu indirim tutarının tamamı kadar ÖTV artırılarak devletin feragat ettiği vergi gelirleri sisteme geri kazandırılacak.
Akaryakıt ve Sigaraya Temmuz Otomatik ÖTV Zammı Yok!
Hazine ve Maliye Bakanlığı'ndan sızan bilgilere göre, normal şartlarda her yılın Ocak ve Temmuz aylarında geçmiş 6 aylık Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi (Yİ-ÜFE) oranında yapılan otomatik ÖTV güncellemelerinde bu dönem muafiyet tanındı.
2026 yılının Temmuz-Aralık dönemini kapsayan 6 ay boyunca benzin, motorin, LPG ve sigarada Yİ-ÜFE kaynaklı otomatik ÖTV artışı yapılmayacak. Bakanlık, petrol fiyatlarındaki küresel gevşeme ve dezenflasyon sürecinin gücü nedeniyle bu adımın enflasyona olumsuz bir yük getirmeyeceğini öngörüyor.
Sigarada ÖTV Oranı %45'ten %42'ye İndirildi! Yeni Model Nasıl İşleyecek?
Resmî Gazete'de sigara tiryakilerini ve üreticilerini doğrudan ilgilendiren bir diğer kritik hamle ise nispi vergi oranında yapıldı. Sigaradaki ÖTV oranı yüzde 45’ten yüzde 42’ye düşürüldü.
Ancak bu indirim, paket fiyatlarının doğrudan ucuzlayacağı anlamına gelmiyor. Bakanlık, nispi vergi oranının düşmesinden kaynaklı oluşabilecek bütçe açığını kapatmak için paket başına alınan maktu vergileri artırdı:
-
Asgari Maktu Vergi Tutarı: 2,2953 TL oldu.
-
Maktu Vergi Tutarı: 23,7404 TL olarak güncellendi.
Amaç: Sigarada Fiyat İstikrarı
Bu vergi yapısı değişikliğiyle birlikte, sigara üreticilerinin maliyet kaynaklı yapacağı 1 TL'lik fiyat artışı için paket fiyatına yansıtmak zorunda oldukları minimum tutar 3,19 TL'den 2,91 TL'ye gerilemiş oldu. Böylece sigara fiyatlarındaki agresif ve dengesiz fiyat artışlarının önüne geçilmesi hedefleniyor.
Not: Sigara dışındaki tütün mamulleri ile alkollü içeceklerde ise Temmuz-Aralık dönemi için Yİ-ÜFE oranındaki ÖTV güncellenmesi kesintisiz olarak uygulanmaya devam edecek.
