İzmir'in Ödemiş ilçesinde, yıllar içinde yaşanan göçler sonucu yalnızca üç evde yaşamın devam ettiği ve terk edilmiş görüntüsü nedeniyle "hayalet köy" olarak anılan Lübbey Mahallesi, yeniden canlandırılıyor. Geçmişi Helenistik döneme kadar uzanan ve Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından kentsel SİT alanı ilan edilen mahallede 44 sivil mimari örneği ile 4 anıtsal yapı bulunuyor. Bölge, Efeler Yolu kültür rotasına eklenmesiyle birlikte hareketlilik kazanırken, İzmir Valisi Süleyman Elban, altyapı eksikliklerinin giderilmesiyle Lübbey'in cazibe merkezi haline geleceğini belirtti.
Yıllar süren göçün ardındaki gerçek neden
Lübbey Mahallesi'nin terk edilmesine ilişkin yıllar içinde "perili köy" gibi gizemli hikayeler anlatılsa da, İzmir Valisi Süleyman Elban bu durumun gerçeği yansıtmadığını açıkladı. Vali Elban, göçün temel nedeninin geçmiş yıllardaki altyapı yetersizlikleri olduğunu vurguladı:
"Burayla ilgili sonra değişik hikayeler uyduruluyor. 'Perili köy, şöyle hikayesi var, böyle hikayesi var' diye... O gerekçe şimdi ortadan kalktı. Yani tekrar buraya elektrik geldi. Şimdi suyu var, daha da sağlıklı bir şebeke sistemi, suyu, kanalizasyonu olacak."
Vali Elban'ın aktardığı bilgilere göre, elektrik ve su şebekesi mahalleden önce yakındaki bir yaylaya ulaştığı için mahalle sakinleri zamanla oraya taşındı. Günümüzde bölgeye yeniden elektrik sağlanması ve temiz su ile kanalizasyon hatlarının planlanması, Lübbey'i yeniden yaşanabilir bir alan haline getiriyor.
Tarihi ve mimari zenginlik
Lübbey Mahallesi, sadece doğal güzellikleriyle değil, aynı zamanda zengin tarihi dokusuyla da öne çıkıyor:
| Özellik | Detay |
|---|---|
| Geçmişi | Helenistik dönem |
| Koruma Statüsü | Kentsel SİT alanı |
| Tescilli Yapı | 44 sivil mimari örneği, 4 anıtsal yapı |
| Mimari Özellik | Taş, kerpiç, çamur sıva karışımı, Bağdadi mimari tekniği |
Mahallede bulunan tarihi cami, taş ve ahşabın uyumlu kullanımı ve Bursa kemerleriyle dikkat çeken özgün bir mimariye sahip. Ödemiş Belediye Başkan Yardımcısı Muhittin Cumhur Şener, caminin restorasyon çalışmalarının büyük ölçüde tamamlandığını ve 1-2 ay içinde bitirileceğini belirtti.
Efeler Yolu ile gelen hareketlilik
Lübbey Mahallesi, Ege Bölgesi'nin önemli kültür turizmi projelerinden biri olan Efeler Yolu yürüyüş rotasına dahil edilerek ciddi bir hareketlilik kazandı. Vali Elban, kendisinin de bu yürüyüşlere ikinci kez katıldığını ifade etti.
Mahalle, milli mücadele döneminde işgal kuvvetlerine karşı direnen yerel efelere ev sahipliği yapmasıyla da tarihi bir öneme sahip. Bu özelliği sayesinde son yıllarda belgesel ve film çekimlerine de plato olan Lübbey için akademisyenlerce bölgenin kahramanlık destanını anlatan bir kitap çalışması da sürdürülüyor.
Restorasyon çalışmaları ve gelecek planları
Mahallede bulunan yaklaşık 100 evin çoğu metruk durumda olsa da, canlandırma projesi kapsamında önemli adımlar atılıyor:
-
4 evde restorasyon çalışmaları devam ediyor
-
2 evde daha restorasyon planlanıyor
-
Tarihi caminin restorasyonu tamamlanmak üzere
Yetkililer, altyapı hizmetlerinin tamamlanmasıyla birlikte özel yatırımcıların da eski evleri satın alarak onarmasını ve bölgenin tam bir cazibe merkezine dönüşmesini bekliyor. Vali Elban, "Burada yeni yeni insanların eski evleri satın alıp restorasyon amaçları var. Dolayısıyla burası tekrar cazibe merkezi haline gelecek" ifadelerini kullandı
