Sağlık Bakanlığı’nın birinci basamak sağlık hizmeti sunan Aile Sağlığı Merkezlerini (ASM) Merkezi Hastane Randevu Sistemi (MHRS) bünyesine entegre etmesi, sahada büyük bir krize yol açtı. Geçmiş yıllarda mahallesindeki aile hekimine giderek sıra numarasıyla muayene olabilen vatandaşlar, artık Alo 182 veya mobil uygulamalar üzerinden randevu almak zorunda bırakılıyor.
Kağıt üzerinde "randevusuz hasta kabul yükümlülüğü" yasal olarak devam etmesine rağmen, pratikte ASM kapılarından geri çevrildiklerini belirten vatandaşların öfkesi sosyal medyada ve Şikayetvar gibi platformlarda adeta patlama yarattı. Özellikle e-Devlet entegrasyonunun güçlendirildiği sistem güncellemelerinin ardından birden fazla aile bireyine aynı anda randevu almanın imkansız hale gelmesi, dijital bürokrasiyi içinden çıkılmaz bir duruma soktu.
Sistem Güncellendikçe Randevu Almak İmkansızlaşıyor
Sağlık sistemindeki yükü azaltmak amacıyla atılan adımlar, son dönemde ardı ardına gelen güncellemelerle adeta bir kördüğüme dönüştü. Atılan adımlar ve kronolojik süreç şu şekilde ilerledi:
-
25 Temmuz 2025 (Yönlendirme Ekranı): MHRS’ye eklenen "aile hekimine yönlendirme" ekranıyla uzman hekim randevusu almak isteyenler önce ASM'lere yönlendirilmeye başlandı.
-
Şubat 2026 (e-Devlet Entegrasyonu): Güçlendirilen güvenlik duvarı ve iki aşamalı giriş şartı, aile bireylerine toplu randevu almayı zorlaştırdı.
-
Mart 2026 (Çağrı Merkezi Kilidi): Mevsimsel hastalık artışının da etkisiyle Türkiye'nin en çok aranan hattı olan Alo 182 tamamen kilitlendi ve düşmez hale geldi.
Şikayet platformlarına yansıyan binlerce başvuruda, vatandaşlar acil ya da ateşli hastaları için bile "randevunuz yoksa bakamayız" yanıtını aldıklarını aktarıyor. İstanbul'un Bağcılar ve Eyüpsultan gibi yoğun nüfuslu ilçelerinde ateşli çocuklarıyla kapıdan çevrilen ebeveynlerin şikayetleri adli ve idari platformlarda tırmanışa geçti.
Hukuk "Bakılmalı" Diyor, Sahada Kapılar Kapanıyor
Yaşanan bu kaosun hukuki boyutuna bakıldığında ciddi bir tezatlık göze çarpıyor. Sağlık Bakanlığı’nın yürürlükteki yasal mevzuatına göre; aile hekimlerinin randevusuz gelen hastaları kabul etmesi yasal bir zorunluluk teşkil ediyor, acil vakalara öncelik tanınıyor ve bu muayenelerden asla ücret talep edilemiyor. Ancak sahada denetim ve yaptırım mekanizmalarının yetersiz kalması nedeniyle ASM'lerin önemli bir kısmı fiilen randevusuz hasta kabulünü durdurmuş durumda.
Meslek örgütleri, hekimlerin yıllarca hastaları randevu disiplinine alıştırmaya çalıştığını, bakanlığın ise sürekli çelişen kararlar vermesi nedeniyle sahada kargaşa yaşandığını belirtiyor. Sağlık Bakanlığı ise ısrarla bu sistemin amacının uzman hekimlerin üzerindeki gereksiz yükü azaltmak ve hastaları doğru kanallarla yönetmek olduğunu savunmaya devam ediyor.
