Samsun’un ticari, kültürel ve sosyal hafızasının merkez üssü neresidir diye sorulursa, verilecek ilk cevap Saathane Meydanı olur. İlkadım ilçesinde yer alan bu tarihi meydan, Osmanlı’dan günümüze kesintisiz bir ticaret ve yaşam alanı olma özelliğini korumaktadır. Son yıllarda Samsun Büyükşehir Belediyesi tarafından yürütülen geniş kapsamlı "Saathane Meydanı Projesi" ve sokak sağlıklaştırma çalışmaları sayesinde meydan, betonarme yapılardan arındırılarak adeta bir açık hava müzesine dönüştürülmüştür. 2026 yılı itibarıyla tamamen yenilenen yüzüyle Saathane, Samsun kültür turlarının en canlı rotasıdır.
Saathane Meydanı’nın Tarihi Simgeleri ve Gezilecek Yerler
Saathane Meydanı, birkaç adımda yüzyıllar arasında yolculuk yapabileceğiniz benzersiz bir tarihi yoğunluğa sahiptir. Meydana geldiğinizde mutlaka görmeniz ve incelemeniz gereken başlıca yapılar şunlardır:
-
Tarihi Saat Kulesi: Meydana adını veren bu ikonik kule, ilk olarak 1887 yılında Sultan II. Abdülhamid’in tahta çıkışının yıldönümü anısına Belçika asıllı bir mühendise yaptırılmıştır. Üzerindeki çan kulesi ve estetik taş işçiliği ile dikkat çeken kule, 1944 yılındaki büyük Samsun depreminde yıkılmış, ancak daha sonra aslına uygun olarak yeniden inşa edilmiştir. Günümüzde de zamanı göstermeye ve meydanın kalbi olmaya devam etmektedir.
-
Tarihi Taşhan: 17. yüzyıl Osmanlı mimarisinin Samsun'daki en güzel örneklerinden biri olan Taşhan, iki katlı ve avlulu yapısıyla klasik bir şehir hanıdır. Restorasyon çalışmalarının ardından kapılarını yeniden açan Taşhan, günümüzde geleneksel el sanatları atölyelerine, antikacılara ve otantik kafelere ev sahipliği yapmaktadır. Avlusunda kahve içmek, meydanın en popüler aktivitelerinden biridir.
-
Süleyman Paşa Medresesi ve Camii: Meydanın hemen yanı başında yer alan bu külliye, Samsun'un en eski İslami eserleri arasındadır. Medrese bölümü günümüzde el sanatları çarşısı ve soluklanma alanı olarak kullanılırken, ahşap işçiliğiyle ünlü cami ise ibadete açıktır.
-
Şifa Hamamı (Pazar Hamamı): İlhanlılar veya erken Osmanlı dönemine tarihlendirilen bu tarihi hamam, meydanın köklü geçmişini tamamlayan bir diğer önemli yapıdır. Kubbeli mimarisiyle meydanın estetiğine büyük katkı sağlar.
Saathane Meydanı’nda Ne Yapılır? Alışveriş ve Gastronomi
Saathane sadece tarihi binaları izleyeceğiniz bir yer değil, yaşayan bir ticaret merkezidir. Meydan ve çevresindeki sokaklar, Samsun’un en eski esnaflarına ev sahipliği yapar.
-
Geleneksel Alışveriş: Meydanın etrafındaki tarihi arastalarda ve bedestende bakırcılar, baharatçılar, şifalı ot satan aktarlar ve yöresel organik ürünler bulabileceğiniz dükkanlar yer alır. Samsun'a özgü hatıralık eşyalar almak için en doğru adrestir.
-
Lezzet Durakları: Saathane çevresi, Samsun’un geleneksel mutfağını deneyimlemek için harika bir noktadır. Meydana çıkan ara sokaklarda tarihi esnaf lokantaları, meşhur Samsun pidesi yapan fırınlar ve ayaküstü atıştırabileceğiniz dönerciler bulunur. Özellikle Taşhan’ın tarihi atmosferinde közde Türk kahvesi içmeden meydandan ayrılmamalısınız.
Saathane Meydanı’na Nasıl Gidilir? (Ulaşım Rehberi)
İlkadım ilçesinin merkezinde yer alan Saathane Meydanı'na ulaşım şehrin her noktasından son derece pratiktir.
-
Tramvay ile Ulaşım: En kolay ulaşım yöntemi hafif raylı sistemdir. Tramvaya bindiğinizde Büyük Cami durağında inmeniz yeterlidir. Duraktan çıkıp deniz tarafının tersine, içeriye doğru 2 dakika yürüdüğünüzde Saat Kulesi sizi karşılayacaktır.
-
Dolmuş ve Otobüs: Atakum, Canik veya Tekkeköy yönünden gelen ve "Meydan" ya da "Subaşı" istikametine giden tüm şehir içi dolmuşları (1, 2, 3 ve 4. Hatlar) ve belediye otobüsleri Saathane Meydanı’nın hemen yakınında yolcu indirmektedir.
Sık Sorulan Sorular (SSS)
1. Saathane Meydanı'ndaki tarihi yapıları gezmek ücretli mi? Hayır, meydan tamamen halka açık bir kentsel sit alanıdır. Saat Kulesi, meydandaki camiler ve Taşhan'ın avlusunu gezmek tamamen ücretsizdir.
2. Taşhan içerisinde otopark var mı? Taşhan'ın kendi otoparkı yoktur ve meydan tamamen trafiğe kapalı yayalaştırılmış bir alandır. Ancak meydanın hemen yakınındaki Subaşı yeraltı mekanik otoparkını veya sahil şeridindeki açık otoparkları kullanabilirsiniz.
3. Saathane Meydanı projesi bitti mi? Evet, Samsun Büyükşehir Belediyesi'nin uzun süredir yürüttüğü tarihi dönüşüm projesi büyük oranda tamamlanmıştır. Meydanı kapatan eski binalar yıkılmış, tarihi Taşhan, hamam ve cami tamamen gün yüzüne çıkarılarak meydan geniş bir yürüyüş alanına dönüştürülmüştür.
4. Meydandaki dükkanlar pazar günleri açık oluyor mu? Tarihi esnafların ve baharatçıların bir kısmı pazar günleri kapalı olabilir ancak Taşhan içindeki kafeler, restoranlar ve meydan çevresindeki hareketlilik pazar günleri de devam etmektedir.
Samsun'un Tarihi Kalbi
Saathane Meydanı, modern Samsun'un göbeğinde geçmişin ruhunu korumayı başarmış nadide bir vahadır. Restorasyon çalışmalarının ardından tarihi dokunun asaletini tam anlamıyla hissettiren meydan, sadece bir geçiş noktası değil, saatlerce vakit geçirilebilecek bir kültür rotası haline gelmiştir. Samsun’u gerçekten tanımak ve şehrin ticari köklerine dokunmak istiyorsanız, gezi listenizin üst sıralarına Saathane Meydanı'nı mutlaka eklemelisiniz.
